Чоршанба
24-Июн 2026
«Яшил макон» умуммиллий лойиҳаси доирасидаги кўчат экиш тадбирларида юртимизнинг турли ҳудудларига жами юз миллион тупдан ортиқ павловния дарахти кўчатлари ўтқазилди. Олимларнинг эътироф этишича, атмосфера мусаффолиги, тупроқ таркиби, зараркунандаларга қарши кураш тизими ва шаҳарлар экзотикасини кўркамлаштиришда мазкур дарахт экотизм учун жуда самарали ҳисобланади.
Она табиат! Биз доим шу жумлани бот-бот такрорлаймиз. Балки, табиатга нисбатан «она» дея мурожаат қилишимиз, аслида Яратганнинг инсон зотига кўрсатган марҳамати эҳтимол.
Она Ер, зилол сув, мусаффо ҳаво, гўзал табиатни асрашга, улардан оқилона фойдаланиш, табиатга эҳтиёткорона муносабатда бўлиш, флора ва фауна оламини асраб-авайлаш, бетакрор гўзалликни келажак авлодга бус-бутунлигича етказишга ҳар биримиз масъулмиз.
Бугунги кунда эрозия, зичланиш ва шўрланиш органик ва озуқавий моддаларнинг ювилиб кетиши, кислоталаниш, ифлосланиш ва ер ресурсларини бошқаришнинг беқарор амалиёти билан боғлиқ бўлган бошқа жараёнлар туфайли дунёда тупроқнинг 33 фоизи деградацияга учрамоқда.
Бугунги кунда европаликлар қайта тикланувчи энергия манбаларидан фойдаланиш бўйича дунёни ортда қолдирмоқда. Қўҳна қитъа қуёш ва шамол қувватидан иссиқлик ҳамда электр энергиясини олиш, ушбу ресурсларни оқилона тақсимлаш ва сақлаш бўйича илғор тажрибага эга.
Ҳайвонларни мўйна учун кўпайтириш ва сақлаш дунёга машҳур брендлар томонидан ҳам қораланмоқда. Кийим-кечак бўйича таниқли брендларнинг деярли барчаси табиий мўйналардан фойдаланиб коллекциялар яратишдан аллақачон воз кечган. Бунинг эса ўзига хос ва ниҳоятда жиддий сабаблари бор.
Ҳудудимизга яна аномал совуқ ҳарорат қайтаётганлиги сабабли Ўзбекистон экологик партияси олимлар корпусининг қишлоқ хўжалик соҳасида фаолият кўрсатаётган тадбиркорларимиз, фермеру-деҳқонларимизга умуман барча халқимизга фойдаси тегиши мумкин бўлган иккинчи тавсияни-яъни боғларимизни асраш бўйича амалий тадбирлар юзасидантаклифларимизни бермоқчимиз.
Тупроқ қанчалик унумдор бўлса, табиат мувозанатига, атроф яшиллигига шунчалик ижобий таъсир кўрсатади. Қолаверса, она табиатнинг бор саховати, бизга туҳфа этаётган неъматлари ҳам ана шу тупроқ унумдорлигига бевосита боғлиқдир.
Бугунги экологик муаммолардан чарчаган Қувайт давлати улкан гул кўринишидаги экологик мегаполис қурмоқда.
Юртимизда экологик ҳолат яхшиланиши учун бизга қанча ўрмон керак?
Охирги икки йил ичида экологик муаммоларни ҳал қилиш масаласига алоҳида эътибор қаратилиб, кун сайин яшилликни кўпайтириш, мавжуд дов-дарахтларни, айниқса аллақачон табиат ёдгорлигига айланган кекса ва азим дарахтларни сақлаш учун барча чоралар кўрилмоқда.
Жиззах вилояти Зомин тумани «Туркман» қишлоғи гўзал табиати билан ҳар қандай кишининг эътиборини тортади.
Юртимизда бир асрдан ошиқ яшаган дарахтларга табиат ёдгорлиги мақоми берилиши ташаббуси ортидан минглаб азим дарахтлар хатловдан ўтказилиб, муҳофазага олинмоқда.
Таҳлилларга кўра, сўнгги йилларда юртимизда йилига 26 фоиз қишлоқ хўжалик чиқиндиси, 100 млн. тоннадан ортиқ саноат чиқиндиси, 35 млн. тоннага яқин маиший чиқинди ҳосил бўлмоқда.
Бугун виждон деса фақат пулни кўраётган баъзи «тадбиркор»лар томонидан табиатга қилинаётган аёвсиз муносабат, дарахтларнинг кесиб кетилаётгани жамоатчиликнинг ҳақли эътирозларига сабаб бўлмоқда.
Хориижий мамлакатларда кенг нишонланадиган, арчасиз ўтмайдиган «Рождество» 31 декабрь куни Янги йил байрамига уланиб кетади. Ҳар бир хонадон арча ясатади, чироқлар билан уйи атрофини безатади.
Латвиянинг Рига шаҳри марказида бутунлай қайта ишланадиган чиқиндилар – пластмасса, шиналар, электр чироқлардан ясалган ноодатий 9 метрлик арча ўрнатилди.
Жисми ва руҳи соғлом бўлган одамгина том маънода ўзини бахтли ҳис эта олади. Негаки, инсон учун энг катта бахт ва бойлик саломатлигидир.
Болалар касал бўлиб қолса, аксарият ота-оналар сабабни вируслардан, овқатланишдан ёки иммунитетдан излайди. Аммо шундай омиллар борки, улар ҳар куни фарзандларимиз билан бирга нафас олади, улар ичадиган сувга, истеъмол қиладиган озиқ-овқатга ва ҳатто руҳиятига таъсир кўрсатади. Бу – экологик муҳит.
Тоғнинг тик қояси бағридаги уяда бургут палапони дунёни юқоридан кузатиб турибди. Борлиқ жуда кўркам. Охири уфққа туташиб кетган денгиз. Тўлқинлар узра ўйноқлаб учган қушлар. Эҳ-ҳе, ҳавасинг келади!
Тасаввур қилинг: тонг отмоқда, қуёш нурлари юртимизнинг бепоён кенгликларини ёритмоқда. Сиз фарзандингиз билан маҳалла четидаги ариқ бўйига сайрга чиқдингиз. Лекин кўзингиз тиниқ сувга эмас, балки ариқ ичига ташланган турли чиқиндилар, қурилиш материаллари бўлаклари, шамолда учаётган полиэтилен пакетларга тушади.
Бугунги кунда Ўзбекистон боғдорчилигида «функционал озиқ-овқат» яратиш даври бошланди. Энди боғбонларимиз меванинг йириклиги билан бир қаторда унинг таркибидаги инсон саломатлиги учун фойдали моддалар миқдорини ошириш устида ҳам изланиш олиб бормоқдалар.
Бугун ҳудудларда экологик барқарорликни таъминлаш, аҳолининг яшаш шароитларини яхшилаш ҳамда санитария ва ободонлаштириш ишларини тизимли ташкил этиш давлат сиёсатининг муҳим йўналишларидан бири бўлиб қолмоқда.
