Жума
17-Апрел 2026
Ўсимликлар дунёси ҳаёт учун зарур кислороднинг асосий манбаидир. Тадқиқотларга қараганда, 1 гектар майдондаги дарахтзор бир кеча-кундузда 220-275 килограммгача карбонат ангидрид газини ютиб, 180-215 килограмм кислород ажратади.
Ёз оқшомларида ҳовлига сув сепиб, райҳону гуллар ҳидига бурканган ҳаводан нафас олиб овқатланиш қандай ажойиб! Ҳар кечки салқин оиламиз билан ана шундай манзара қуршовида овқатланамиз. Буни нима қизиқ жиҳати бор, деб ўйлашингиз табиий. Ҳали гапимнинг «берди»сини айтганимча йўқ.
Хоразм заминининг ёзда 40-45 даражагача иссиқ, қишда ҳам шу даражада совуқ бўладиган об-ҳавоси, барибир, деҳқончилик учун қулай имкониятларни яратган. Қандай қилиб дейсизми?
Қашқадарё давлат ўрмон хўжалиги Жейнов ўрмон бўлимининг асосий ер майдони 586 гектар. Шундан 160 гектари ўрмонзорлар, 20 гектари кўчатхоналардан иборат. Ўрмон хўжалиги раҳбари Муқумбой Оллобердиев ташаббуси билан хўжаликнинг 7 гектар ер майдонида экотуризм масканлари ташкил қилиш режалаштирилган. Айни дамда бу борадаги ишлар бошлаб юборилган.
Бугунги кунда экология билан боғлиқ муаммолар глобал кўриниш касб этиб, муайян шароитга мослашган бир бутун экотизим йўқолиб кетишига олиб келаётгани ва бунга, биринчи навбатда, антропоген омиллар сабаб бўлаётгани жаҳон аҳлини ташвишга солмоқда.
Сигирсимонлар оиласига мансуб, сайёрамиздаги энг ноёб жониворлардан бири – саолдир. Бу янги тур 1992 йилда Вьетнамнинг шимоли-ғарбий қисмида уч жуфт саол топилганда кашф этилди. XX асрда мазкур сут эмизувчининг кашф этилиши фанда катта янгилик бўлди.
Олий Мажлис Қонунчилик палатасидаги Ўзбекистон Экологик партияси фракциясининг навбатдаги йиғилишида аҳоли турмуш шароитини янада қулайлаштириш, уларга зарур имкониятлар яратиб бериш борасида бир қатор муҳим масалалар муҳокама қилинди.
Инсоният олдида турган долзарб масалалардан бири – бу экологик барқарорлик ва хавфсизликни таъминлашдир. Зеро, бугунги кунда барқарор экологик вазиятни, атроф муҳит мусаффолигини сақлаш ва табиий ресурслардан оқилона фойдаланиш, экологик онгни шакллантириш, ривожлантириш ва юксалтириш, шунингдек, экология соҳасидаги фаолиятни такомиллаштириш долзарб аҳамият касб этмоқда.
Фарғонанинг экотуристик салоҳияти кундан-кунига, йилдан-йилга тобора ошиб, саёҳатчиларни, зиёратчиларни ўзига жалб этиб келмоқда. Айниқса, кейинги вақтларда вилоятда яшил майдонлар сони янада ортиб, боғ-роғлар кўпаймоқда. Ҳудудларга минглаб мевали ва манзарали дарахт кўчатлари экилиб, бу заминни янада кўркам ва обод манзилларга айлантирмоқда.
Қирғизистонда 2027 йилдан бошлаб полимер пакетлар ва пластмасса буюмлар ишлаб чиқариш, сотиш ва бепул тарқатиш тақиқланади. Мамлакат раҳбари бу ҳақдаги тегишли қонунни имзолади.
Ўзида уч хил ҳайвоннинг сифатларини жамлаган бир жонзот бор. Бу – фосса. Танасининг тузилишидан мушукка ўхшаб кетади. Аммо мушукдан каттароқ ва узунроқ. Тезкорлик билан сакрашидан маймунга ўхшаб кетади. Шунингдек, у ласки номли ондатрасимон ҳайвонга ҳам ўхшайди.
Ботаника боғларининг катта қисмида дарахт таналари табиий ҳолда ўсади ва ҳеч қачон оқланмаган. Нега бу одат бизда кенг тарқалган ва дарахтларни оқлашни оқловчи қандай важлар бор?
Халқимизнинг кўп яхши хислатлари бор, аммо уларнинг энг юқори қаторида турадиган табиатни асраш фазилатимизга сўнгги йилларда бироз заҳа етаётгандек.
Шотландиялик Шерон Хюз ҳар куни ўрмондан остонасига овқат учун келадиган тулкилар оиласи билан дўстлашди. Бу антиқа дўстлик ҳақида The Mirror нашри ёзмоқда.
Дунё аҳолиси сони ўсиб, саноат ривожланиб, глобал иқлим ўзгаришлари туфайли ёғинлар миқдори камайиб бораётган бугунги шароитда сувга бўлган талаб тобора ортиб бормоқда. Оби ҳаётнинг ҳар томчисидан оқилона ва унумли фойдаланиш инсониятнинг энг муҳим кундалик вазифаларидан бирига айланаётир.
Хориижий мамлакатларда кенг нишонланадиган, арчасиз ўтмайдиган «Рождество» 31 декабрь куни Янги йил байрамига уланиб кетади. Ҳар бир хонадон арча ясатади, чироқлар билан уйи атрофини безатади.
Латвиянинг Рига шаҳри марказида бутунлай қайта ишланадиган чиқиндилар – пластмасса, шиналар, электр чироқлардан ясалган ноодатий 9 метрлик арча ўрнатилди.
Жисми ва руҳи соғлом бўлган одамгина том маънода ўзини бахтли ҳис эта олади. Негаки, инсон учун энг катта бахт ва бойлик саломатлигидир.
Сирдарё вилояти Ховос туманида бугун табиат билан инсон ўртасидаги азалий боғлиқлик яна бир бор ўз ифодасини топмоқда. «Яшил макон» умуммиллий лойиҳаси доирасида амалга оширилаётган ишлар нафақат табиатга яшил либос кийгизмоқда, балки одамлар ҳаётига умид, хонадонларга барака олиб кирмоқда.
Нурота тоғ тизмаларини гумбурлатиб қўшиққа солган Эргаш Жуманбулбул ўғли Қўшработ туманининг Қўрғон қишлоғида туғилиб, вояга етган. Жўш воҳаси дея тарифланадиган бу жой кейинги йилларда янада обод бўлаётир. Эргаш Жуманбулбул ўғлининг уй-музейи янгиланган бинода ўз фаолиятини бошлади. Эргаш шоирнинг уй-музейини кўргани келувчилар сезиларли даражада ошди.
«Яшил макон» умуммиллий лойиҳаси доирасида юртимизнинг барча ҳудудларида миллионлаб кўчатлар экилиб, яшил майдонлар кенгаймоқда.
Шаҳарларимиз жадал ривожланиб, янги бино ва иншоотлар кўпаяётган бир пайтда, табиат билан уйғунликни ва ҳаво мусаффолигини сақлаш эҳтиёжи ҳар қачонгидан ҳам ортиб бормоқда. Бундай шароитда бизга шунчаки манзарали кўчатлар эмас, балки шаҳарнинг нафас олишини таъминлайдиган чинакам «ўпка»лар керак.
Маълумки, дунё миқёсида энг долзарб экологик масалалардан бирига айланиб бораётган муаммо бу – чиқиндилар. Таҳлилларга кўра, сўнгги йилларда маиший ва саноат чиқиндиларининг йилдан-йилга ортаётгани ер юзидаги экологик барқарорликка салбий таъсир кўрсатмоқда.
