Чоршанба
24-Июн 2026
Газетамизнинг ўтган сонларида қаттиқ маиший чиқиндилар, уларни қайта ишлаш, чиқинди полигонлари масаласига бағишланган долзарб таҳлилий материаллар эълон қилган эдик. Афсуски, ҳалигача бирор бир мутасадди ташкилот мақола юзасидан муносабат билдирмади.
«Оила ва табиат» газетасининг 31-сонида «Зарафшон дарёси табиий ва сунъий талафотларни енгиб ўта оладими?» номли мақола чоп этилибди. Мақолада ҳақиқатдан ҳам жуда долзарб масала кўтарилган. Йиллар давомида дарё ўзанига етказилган гўё арзимас зарарлар бугун катта муаммоларни келтириб чиқармоқда. Шу ўринда мазкур ҳудудда яшовчи фуқаро сифатида «Зарафшон» дарёсининг тақдири ҳақида, бугун бу табиий ҳудудга қилинаётган тажовузлар хусусида мен ҳам ўз фикрларимни билдиришни лозим топдим.
Маълумки, икки йилдан буён пандемия туфайли олий таълим муассасаларига кириш имтиҳонлари очиқ майдонларда, стадионларда ўтказилмоқда.
.jpg )
Экологик маданият ҳақида қайта-қайта сўз юритамиз, баландпарвоз гаплар қиламиз, мураккаб, илмий атамалар билан таъриф берамиз. Аслида-чи? Маданиятнинг бу тури биз ўйлаганимиз, таъриф келтирганимиз каби мураккабми? Йўқ, албатта! Экомаданият оддий, аммо салмоғи ва аҳамияти ниҳоятда катта тушунча. Уни кундалик ҳаётимизда арзимас деб билган нарсаларда кўрамиз, баъзан эътибор қиламиз, баъзан эса йўқ.
Инсон табиат қонунларига эмас, аксинча, ўз манфаатларига асосланиб фаолият кўрсатиши оқибатида табиатдаги мувозанатнинг сезиларли даражада бузилгани, дунёнинг турли минтақаларида сув тошқинлари, зилзилалар, ўрмон ёнғинлари каби талафотларнинг рўй бераётгани ҳеч кимга сир эмас.
Деярли ҳар куни «Қўйлиқ» деҳқон бозори ёнидан ўтаман. Ариқлар, бетон йўлакчаларнинг четларига илиниб қолган оқ-қора аралаш полиэтилен пакетлар шаҳар кўркига доғ бўлиб турганидан кайфиятим бузилади.
Болалигимда кўчамизда баланд ва салобатли тол дарахти бўларди. Шохлари шу қадар қуюқки, ерга тангадек офтоб тушмаcди. Тол тагида шарқираган ариқ...
Ўзбекистон Экологик партияси томонидан Мўйноқ туманининг Алиовул қишлоғини обод қилиш мақсадида ушбу ҳудудда бунёдкорликнинг биринчи ғишти қўйилгани ҳақида хабар бергандик. Орадан кўп ўтмай, Ўзбекистон Экологик партияси Боғот ва Тупроққальа туманлари Кенгашлари мамлакатда биринчи бўлиб «Алиовулнинг ободлигига қўш қанотмиз!» шиори остида ташаббус билан чиқди.
Эрталаб туппа-тузук аёлнинг катта йўл ёқасига чиқинди халтани бамайлихотир ташлаб, йўлида бемалол давом этиши бошқа йўловчининг ғашини келтирди. Унинг «Опа, йўл ёқасига ҳам чиқинди ташлайсизми...», деган хитоби жавобсиз, муаллақ қолиб кетди.
Тошкент шаҳрида Чилонзор тумани 7-мавзенинг 49-50 уйларида дарахт шохлари кесилиб, «санитар шакл» берилмоқда. Бундай ҳолатни республикамиз аҳоли пунктларида кўплаб кузатиш мумкин, деб ёзади ekolog.uz.
— Писта чақасизми?
Дабдурустдан бундай саволни кутмагандингиз-а? Ҳайрон бўлманг, сиз билан пистахўрлик қилиш ниятим йўқ. Аммо жавобингиз мен учун муҳим, нима учун муҳимлигини эса сарлавҳадан ҳам англаб етгандирсиз.
Ҳар бир нарсанинг фитратидаги табиийлигини ифода этувчи хос хусусиятларига путур етиши билан унинг қадр-қиймати ҳам пасаяди. Агар ушбу жиҳат нозик ҳилқат ва фитрат соҳибалари бўлмиш аёлларда бўлса, яна ҳам хунукроқ тус олади.
Кўпинча «Бугунги ёшлар қўлига китоб олмайди!» – деб нолийверамиз. Дашном беришдан чарчамаймиз. Бироқ, бунинг асл сабабини суриштириб кўрмаймиз. Хўш, нима учун келажак эгалари маънавиятдан, зиё олишдан ўзларини маҳрум қилиб қўймоқда?
Тарбия – инсон камолотга етиши, ўзи ва жамият учун керакли шахс бўлиб улғайишида ҳаво каби вазифани ўтаса, таълим – ёш гўдакнинг мурғак танаси ривожланишида сув сингари зарур. Улар шахс қиёфаси шаклланишига асос бўлади. Бу икки тушунча бирлашиб, жисмоний куч-қудрат ва руҳий қувватни юзага келтиради.
Сиз ёшлигингизда велосипедингиз бўлишини орзу қилганмисиз?
Хориижий мамлакатларда кенг нишонланадиган, арчасиз ўтмайдиган «Рождество» 31 декабрь куни Янги йил байрамига уланиб кетади. Ҳар бир хонадон арча ясатади, чироқлар билан уйи атрофини безатади.
Латвиянинг Рига шаҳри марказида бутунлай қайта ишланадиган чиқиндилар – пластмасса, шиналар, электр чироқлардан ясалган ноодатий 9 метрлик арча ўрнатилди.
Жисми ва руҳи соғлом бўлган одамгина том маънода ўзини бахтли ҳис эта олади. Негаки, инсон учун энг катта бахт ва бойлик саломатлигидир.
Темир йўл транспорти соҳасида рақамлаштириш ва янги йўналишлар қурилиши борасида ижобий кўрсаткичлар кўзга ташланаётган бўлса-да, тизимнинг ички ҳолати, хизмат кўрсатиш сифати ва оддий йўловчилар учун яратилган шароитлар жиддий ислоҳотларга муҳтожлигини кўрсатмоқда.
Инсон саломатлиги ҳақида гап кетганда кўпинча овқатланиш, спорт ёки зарарли одатлар тилга олинади. Аммо инсоннинг ҳар куни қандай юриши, қанча ҳаракат қилиши кўп жиҳатдан унинг яшаётган шаҳри билан боғлиқ.
Яқинда ижтимоий тармоқларда кенг муҳокамаларга сабаб бўлган навбатдаги видео лавҳа жамоатчиликни ҳам ҳайратга солди, ҳам чуқур хавотирга қўйди.
Биз экология деганда, одатда, кўз билан кўриш мумкин бўлган манзараларни – мўрилардан чиқаётган қора тутунни, дарёларга оқизилаётган кимёвий оқаваларни ёки йўл четида сочилиб ётган пластик идишларни тасаввур қиламиз. Аммо бугунги кунда инсоният янги, «кўринмас», лекин хавфи тобора ортиб бораётган глобал экологик таҳдид билан юзма-юз турибди. Бу – рақамли чиқиндилар.
Ёшлар куни муносабати билан партия Марказий кенгашида ташкил этилган очиқ мулоқот ёшлар учун янги имкониятлар эшигини очди. Унда олий таълим муассасалари талабалари, ёш сиёсатчилар ва стартап ғоялари муаллифлари иштирок этиб, ўз таклиф ва ташаббуслари билан фаол қатнашдилар.
