Жонли табиат мияга қандай таъсир кўрсатади?
Европа тадқиқотлар маркази олимларининг хулосаларига кўра, кўпроқ яшил ҳудудларда яшайдиган инсонларда мия фаолияти ва тузилиши яхшироқ бўлишини исботлади.
БатафсилТадқиқотга кўра, АҚШда кўплаб капалак турларининг популяцияси XXI асрда 20 фоиздан ортиққа камайган.
Тадқиқот 2000 йилдан 2020 йилгача бўлган даврда 76 мингга яқин кузатув маълумотларига асосланиб, 554 турни қамраб олган. Натижада, капалаклар сони 22 фоизга камайгани аниқланган. Бу ҳолат уларнинг яшаш муҳити йўқолиши, пестицидлар ишлатилиши ва иқлим ўзгариши билан боғлиқ, деб ёзади Reuters.
Энг катта йўқотишлар мамлакатнинг жануби-ғарбий қисмида, жумладан, Аризона, Нью-Мексико, Оклахома ва Техас штатларида кузатилган. Тадқиқ этилган 342 турдан 114 таси (учдан бирига яқини) сезиларли камайган. 107 тур 50 фоиздан ортиққа камайган бўлса, 22 турда бу кўрсаткич 90 фоиздан юқори бўлган.
Айрим капалаклар, жумладан, Флорида оқ капалаги ва мисранг Гермест сони 99 фоиздан кўпроққа қисқарган.
Кенг тарқалган турлар ҳам хавф остида:
қизил адмирал – 58 фоизга камайган;
қовоқ капалаги – 50 фоизга камайган;
Америка леди – 44 фоизга камайган.
Тадқиқотнинг етакчи муаллифи, эколог Коллин Эдвардс бу натижалар хавотирли эканини таъкидлади. Лекин у капалаклар сони тикланиши мумкинлигини қайд этди. Чунки уларнинг ҳаёт цикли қисқа бўлгани учун муҳит яхшиланса, популяцияси тез қайта тикланиши мумкин.
Ўхшаш мақолалар
Барқарор ривожланишда Япония билан экологик ҳамкорлик
Эндиликда иқлим ўзгаришларига қарши курашиш, атмосфера ҳавоси ва сув ресурслари ифлосланишини камайтириш ҳамда чиқиндиларни бошқариш тизимини такомиллаштиришда Япония илғор технологиялари қўлланилади.
Батафсил
Ҳарорат кўтарилиши ўғил болалар туғилишини камайтирмоқда
Ҳаво ҳароратининг тобора кўтарилиши инсоният демографиясига кутилмаган таъсир кўрсатмоқда. Янги тадқиқотга кўра, ҳаво ҳарорати цельсий бўйича 20 даражадан ошганда, қиз болаларга нисбатан ўғил болалар туғилиши камайиши кузатилмоқда.
Батафсил
Кўп ўқилганлар
-
Жонли табиат мияга қандай таъсир кўрсатади?
Европа тадқиқотлар маркази олимларининг хулосаларига кўра, кўпроқ яшил ҳудудларда яшайдиган инсонларда мия фаолияти ва тузилиши яхшироқ бўлишини исботлади.
-
Барқарор ривожланишда Япония билан экологик ҳамкорлик
Эндиликда иқлим ўзгаришларига қарши курашиш, атмосфера ҳавоси ва сув ресурслари ифлосланишини камайтириш ҳамда чиқиндиларни бошқариш тизимини такомиллаштиришда Япония илғор технологиялари қўлланилади.
-
Ҳарорат кўтарилиши ўғил болалар туғилишини камайтирмоқда
Ҳаво ҳароратининг тобора кўтарилиши инсоният демографиясига кутилмаган таъсир кўрсатмоқда. Янги тадқиқотга кўра, ҳаво ҳарорати цельсий бўйича 20 даражадан ошганда, қиз болаларга нисбатан ўғил болалар туғилиши камайиши кузатилмоқда.
-
Ҳаводан сув олиш мумкин
Берклидаги Калифорния университети профессори ва 2025 йилги Нобель мукофоти совриндори Умар Ёжий намлик 20 фоиздан паст бўлган шароитда ҳам ҳар куни 1000 литргача тоза сув ажратиб олишга қодир қурилмани ишлаб чиқди.
-
Ўн йил бетон остида яшаган тошбақа
Бразилияда муҳрлаб ёпилган бетон пол остида 10 йил яшаган тошбақа тирик ва соғ ҳолда топилди, ер остида ўтган бутун ўн йилликдан кейин ҳам у овқат ейишга куч топа олди.