Чоршанба
24-Июн 2026
Экологлар узоқ вақтдан бери дарёлар ва денгизларнинг пластик билан ифлосланиши муаммосидан хавотирда.
Гап шундаки, табиий шароитда пластмасса деярли парчаланмайди, лекин у тирик мавжудотларнинг тўқималарида тўпланса, уларга зарар етказади. Шу билан бирга, денгиз ҳайвонлари ҳар доим ҳам пластмассани оддий овқатдан ажрата олмайди.
Яқинда ўтказган тадқиқотида Стенфорд университети мутахассислари пластикни китлар қанчалик тез ейишини аниқлашди. Китларнинг кўп турлари фильтрлаш орқали озиқланади – улар мўйловлари орқали сувни тортишади. Мутахассислар китларнинг одатий яшаш жойларини океандаги пластик қолдиқларнинг тарқалиш харитаси билан солиштиришди. Шунингдек, улар ҳайвонларнинг озиқ-овқат излаш учун ифлосланган сувларда қанча вақт сарфлашлари ҳақидаги маълумотларни ҳам ҳисобга олишди.
Ҳисоб-китоблар шуни кўрсатдики, китлар доимо пластикларни истеъмол қиладилар. Шундай қилиб, фин китлар ва кўк китлар кунига тахминан 10 миллион дона пластмасса истеъмол қилади. Думли китлар эса 500 мингга яқин платик чиқинди зарраларини тановул этади.
Хулоса қилиш мумкинки, инсоннинг табиатга нотўғри муносабатидан океандаги китлар ҳам жуда катта зарар кўришмоқда.
Болалар касал бўлиб қолса, аксарият ота-оналар сабабни вируслардан, овқатланишдан ёки иммунитетдан излайди. Аммо шундай омиллар борки, улар ҳар куни фарзандларимиз билан бирга нафас олади, улар ичадиган сувга, истеъмол қиладиган озиқ-овқатга ва ҳатто руҳиятига таъсир кўрсатади. Бу – экологик муҳит.
Батафсил
Тоғнинг тик қояси бағридаги уяда бургут палапони дунёни юқоридан кузатиб турибди. Борлиқ жуда кўркам. Охири уфққа туташиб кетган денгиз. Тўлқинлар узра ўйноқлаб учган қушлар. Эҳ-ҳе, ҳавасинг келади!
Батафсил
Тасаввур қилинг: тонг отмоқда, қуёш нурлари юртимизнинг бепоён кенгликларини ёритмоқда. Сиз фарзандингиз билан маҳалла четидаги ариқ бўйига сайрга чиқдингиз. Лекин кўзингиз тиниқ сувга эмас, балки ариқ ичига ташланган турли чиқиндилар, қурилиш материаллари бўлаклари, шамолда учаётган полиэтилен пакетларга тушади.
Батафсил
Болалар касал бўлиб қолса, аксарият ота-оналар сабабни вируслардан, овқатланишдан ёки иммунитетдан излайди. Аммо шундай омиллар борки, улар ҳар куни фарзандларимиз билан бирга нафас олади, улар ичадиган сувга, истеъмол қиладиган озиқ-овқатга ва ҳатто руҳиятига таъсир кўрсатади. Бу – экологик муҳит.
Тоғнинг тик қояси бағридаги уяда бургут палапони дунёни юқоридан кузатиб турибди. Борлиқ жуда кўркам. Охири уфққа туташиб кетган денгиз. Тўлқинлар узра ўйноқлаб учган қушлар. Эҳ-ҳе, ҳавасинг келади!
Тасаввур қилинг: тонг отмоқда, қуёш нурлари юртимизнинг бепоён кенгликларини ёритмоқда. Сиз фарзандингиз билан маҳалла четидаги ариқ бўйига сайрга чиқдингиз. Лекин кўзингиз тиниқ сувга эмас, балки ариқ ичига ташланган турли чиқиндилар, қурилиш материаллари бўлаклари, шамолда учаётган полиэтилен пакетларга тушади.
Бугунги кунда Ўзбекистон боғдорчилигида «функционал озиқ-овқат» яратиш даври бошланди. Энди боғбонларимиз меванинг йириклиги билан бир қаторда унинг таркибидаги инсон саломатлиги учун фойдали моддалар миқдорини ошириш устида ҳам изланиш олиб бормоқдалар.
Бугун ҳудудларда экологик барқарорликни таъминлаш, аҳолининг яшаш шароитларини яхшилаш ҳамда санитария ва ободонлаштириш ишларини тизимли ташкил этиш давлат сиёсатининг муҳим йўналишларидан бири бўлиб қолмоқда.
