Ёғ дарахти
Ер юзида шундай дарахтлар борки, инсониятни ҳам едиради, ҳам ичиради, ҳам кийдиради. Грузияда ўсадиган авокадони маҳаллий аҳоли «сигир» дарахти, деб аташади.
Негаки, унинг меваси тўйимлилик жиҳатидан гўштга тенг бўлса, ҳазм бўлиш даражаси худди сариёғдек. Авокадо мевасининг оғирлиги 50 граммдан 400 граммгача бўлиб, унда жуда кўп витаминлар ва ҳаттоки ёғ ҳам бор.
Сут дарахти
Коста-Рикада, Эквадорда ва Лотин Америкасининг бошқа давлатларида танаси текис, тўғри ва баланд бўйли дарахтларни кўплаб учратиш мумкин. Унинг барглари хонакилашган фикус (ҳамиша кўм-кўк турадиган шапалоқ баргли тропик ўсимлик) баргларига ўхшайди. Аммо гап унинг баргларида эмас, мевасида ҳам эмас (чунки унинг мевасини еб бўлмайди), балки унинг кесиб қўйилган пўстлоғидан оқадиган «сут»да. Шунинг учун уни туб аҳоли «сутли дарахт», деб атайди.
Дарахтдан бир соат ичида сигир сутига ўхшаш бир литргача сут олиш мумкин. Лекин у очиқ ҳавода тез қуюқлашади ва таъми аччиқ бўлиб қолади. Қизиғи шундаки, дарахт йилнинг хоҳлаган пайтида «сут» бераверади.
Мутахассисларнинг фикрича, «сут» таркибида 57 фоиз сув, 37 фоиз мум ва 5 фоиз елим ҳамда шакар моддаси бор. Маҳаллий аҳоли унга сув қўшиб истеъмол қилишади.
Хитой, Ҳиндистон ва Япония аҳолиси эса сутни кокос ёнғоғидан ва мойли ўсимликлар уруғидан ҳам олишади. Кўпинча, ўша сут билан эмизикли болаларини боқишади.
Колбаса дарахти
Гана (Африка) аҳолиси дунёнинг бошқа бирор жойида ўсмайдиган дарахтлари билан мақтанишади. У колбасали дарахт бўлиб, номи кигелиядир. Унинг меваси ташқи кўринишидан худди колбасани эслатади. Бу ҳам етмагандек, айнан колбасанинг таъмини беради.
Бола ривожланишида табиатнинг ўрни
🕔15:04, 11.06.2026
✔73
Болалар касал бўлиб қолса, аксарият ота-оналар сабабни вируслардан, овқатланишдан ёки иммунитетдан излайди. Аммо шундай омиллар борки, улар ҳар куни фарзандларимиз билан бирга нафас олади, улар ичадиган сувга, истеъмол қиладиган озиқ-овқатга ва ҳатто руҳиятига таъсир кўрсатади. Бу – экологик муҳит.
Батафсил
Денгиз иштиёқи
🕔15:01, 11.06.2026
✔74
Тоғнинг тик қояси бағридаги уяда бургут палапони дунёни юқоридан кузатиб турибди. Борлиқ жуда кўркам. Охири уфққа туташиб кетган денгиз. Тўлқинлар узра ўйноқлаб учган қушлар. Эҳ-ҳе, ҳавасинг келади!
Батафсил
Ҳеч ким кўрмаса... чиқинди ташлаш мумкинми?
🕔16:53, 04.06.2026
✔127
Тасаввур қилинг: тонг отмоқда, қуёш нурлари юртимизнинг бепоён кенгликларини ёритмоқда. Сиз фарзандингиз билан маҳалла четидаги ариқ бўйига сайрга чиқдингиз. Лекин кўзингиз тиниқ сувга эмас, балки ариқ ичига ташланган турли чиқиндилар, қурилиш материаллари бўлаклари, шамолда учаётган полиэтилен пакетларга тушади.
Батафсил