Глаукома (юнон тилидан таржима қилинганда «денгизнинг яшил ранги» деган маънони англатади) даволанмаса, кўзнинг бутунлай кўрмай қолишигача олиб келиши мумкин бўлган прогрессив касалликдир. Ҳозирги вақтда глаукома деганда кўпинча келиб чиқиши турли бўлган касалликлар гуруҳи тушунилади. Ушбу касалликларнинг ривожланишига нима сабаб бўлганлиги борасида ҳали, ҳамон аниқ бир тўхтам мавжуд эмас. Глаукома ҳар қандай ёшда пайдо бўлиши мумкин, аммо кўпинча у қарияларда ривожланади.
 

Глаукома учун «хавф гуруҳлари» қуйидагиларни ўз ичига олади:
• 60-70 ёшдан ошган одамлар, ҳатто кўзларидан умуман шикоятлари бўлмаса ҳам;
• ўнг ва чап кўзларнинг кўз ичи босими орасидаги фарқ 5 мм.Ҳг. дан юқори бўлса;
• ёшидан қатъи назар, кўз ичи босими кўтарилган одамлар;
• паст (ёш нормасига нисбатан) қон босими бўлган одамлар;
• диабет, эндокрин, асаб ва юрак-қон томир касалликлари бўлган одамлар;
• кўз жароҳатлари, кўзларнинг яллиғланиш касалликлари, кўз жарроҳлиги билан касалланганлар;
• гормонал дорилар билан узоқ даволаниш курсидан ўтганлар.

Глаукома ривожланишининг сабаблари
Суюқлик оқиши ва оқиб чиқиш баланси туфайли маълум бир босим (18-22 мм.Ҳг.) соғлом кўзда доимий равишда сақланиб туради. Глаукомада бундай қон айланиши бузилади, суюқлик тўпланади ва кўз ичи босими кўтарила бошлайди. Кўзнинг оптик асаб ва бошқа тузилмалари кучайиб боради, кўздаги қон таъминоти узилади. Оқибатда, оптик асаб атрофидаги визуал сигналлар мияга оқишни тўхтатади. Киши ёмонроқ кўришни бошлайди, периферик кўриш бузилади, бунинг натижасида кўз бутунлай кўрмай қолиши ҳам мумкин.

Глаукоманинг асосий белгилари:
• кўзлардаги оғирлик ҳисси, кўриш соҳасининг торайиши;
• лойқа кўриш, кўзлар олдида «панжара» пайдо бўлиши;
• ёрқин нурни, масалан, чироқни кўрганда, кўзлар олдида «камалак доиралари» пайдо бўлиши;
• кечқурун ва тунда кўришнинг ёмонлашиши;
• кўз атрофидаги доимий енгил оғриқ;
• кўзларнинг тез-тез қизариши.
Кўпинча беморлар глаукоманинг ўткир ҳужумини мигрен, гипертензия, заҳарланишнинг намоён бўлиши билан адаштирадилар, бунда шунга ўхшаш аломатлар кузатилади. Глаукома хуружини битта характерли хусусият билан таниб олиш мумкин: кўз ичи босимининг кескин ошиши натижасида кўз қовоғи жуда қаттиқ, зич бўлиб қолади.

Глаукоманинг бошқа кўз касалликларидан фарқи
Глаукома – қайтариб бўлмайдиган касаллик бўлгани учун даволанишни ўз вақтида бошлаш жуда муҳимдир. Касалликнинг бошланишини аниқлаш учун кўз ичидаги босимни оддий ўлчаш етарли эмас. Фундус ва оптик асаб бошини батафсил ўрганиш, шунингдек, кўриш майдонини текшириш, яъни синчковлик билан диагностика текшируви ўтказиш талаб этилади.
Кўпинча глаукома ташхиси аллақачон кўришнинг ёмонлашиши билан ёки йўқолгандан кейин ўтказилади. Бунинг сабаби, қоида тариқасида, касаллик эрта босқичларда ўзини намоён қилмайди. Баъзида глаукома билан ўткир оғриқ кўзда пайдо бўлади, аммо бундай белгилар глаукоманинг ўзига хос аломатларига тегишли эмас ва бошқа кўз касалликларида ҳам пайдо бўлиши мумкин.
Бу вақтда кўз қорачиғи кенгайган, шакли нотекис, кўз қовоқлари шишган, шоҳ пардаси хиралашган бўлади. Бундай ҳолатда сиз имкон қадар тезроқ шифокорга учрашишингиз керак.