Инсон ўзинг      Бош саҳифа

ЎРГАНГАН КЎНГИЛ...

Жуманинг иши юришмади. Ота-онаси ҳаётлигида бирон касб-кор бошини тутмади. Уйланди. Бола-чақали бўлди. Бахтига хотини ақлли чиқиб, бозорда товуқ олиб сотишга ўтди. Бозордан тушган беш-олти сўм пул билан рўзғорни тебратишарди. Маҳалладаги бир-икки фермерлар Жумага гап солиб кўришди:

ЎРГАНГАН КЎНГИЛ...

– Беш-олти гектар буғдой майдонига қараб, ёрдамлашиб юрсанг, бир йил ейдиган буғдойли бўлар эдинг.
Аммо бу гап Жумага ёқмади.
– Энди мен келиб-келиб сени мардикоринг бўлайми. Бекор айтибсан. Оч ўлсам – ўламан, лекин сенда ишламайман.
– Ўзинг биласан, – дейишди фермерлар.
Жумага хотинининг қистови ҳам кор қилмади.
Кунларнинг бирида Жума велосипедда бозордан келаётган эди. Нима бўлди-ю йўловчи машиналардан бири уни туртиб юборди. У велосипеддан йиқилиб тушди. Оёғи, қўли асфальтга тегиб шилинди. Шофёр машинани дарҳол тўхтатиб, йўлда йиқилиб ётган Жумани турғизгани югурди. Жума оҳ-воҳ қилиб ётар, дод солиб бақирарди. Дарров атрофни тумонат одам эгаллади. Биров у деди, биров бу деди. Хуллас, одамлар кўмаклашиб Жумани ҳалиги машинага ортиб, велосипедини ҳам машинанинг юкхонасига юклаб, уйига элтишди.
Машинанинг эгаси:
– Милицияга айтманг, жон ака, нима десангиз розиман, – деб ёлвориб турганидан фойдаланиб, Жума:
– Кўзингизга қараб ҳайдаганингизда бунчалик бўлмасди. Мана, энди мен бир-икки ой ётишимга тўғри келади. Кунига юз мингдан топиб, рўзғоримни боқиб турган эдим. Энди нима қиламан?.. Шу икки ой болаларимни ким боқади. Устига-устак великни ҳам расво қилдингиз. Агар хўп десангиз, ўша айтганларимни бериб, кейин тўрт томонингиз қибла, кетаверасиз, бўлмаса, милиция чақирамиз, ўзлари ҳал қилишади.
Машина эгасининг бошқа иложи қолмагач, Жуманинг айтганини бериб ундан қутилди.
Йўлда эрини машина уриб юборганини эшитган хотини Ойниса учиб уйига кирди. 
– Хотин, қара шунча пул-а. Пул топиш мана бунақа бўлади.
– Вой, дадаси, тирикмисиз? Юрагим қинидан чиқаёзди-я. Пулингиз қурсин. Ўлиб-нетиб қолсангиз, нима бўларди, – деб ҳадеб жаврарди хотини.
Жумага бу иш ёқиб қолди. Кейин ҳам бир-икки марта шу ишни қилиб кўрди, бинойидек пул ишласа бўладиган. Аммо бир сафар йиқилганида машина оёғини босиб кетиб синдиргани ёмон бўлди. Уч-тўрт ойлаб касалхонада гипсда ётди. Ҳалиги машина эгаси ҳар куни Жумани кўргани касалхонага келар, дори- дармони ва овқатидан хабар олиб турарди.
– Анжир ҳам пишган бўлса керак. Мен бу ерда ётибман, – гап бошлади Жума ҳалиги кишига. Тушунган одам экан, дарров бориб бозордан анжир олиб келди. Агар бир кун келмаса, Жума дарҳол қўнғироқ қиларди. Хуллас, Жума уни соғин сигирдай соғди. Охир-оқибатда машина эгасининг пули тугади шекилли:
– Ҳе, энди машина минганим бўлсин, – деб машинасини сотиб юборди.
Жума соғайиб касалхонадан чиқди. Энди у казо-казоларга қармоқ ташлашни ўйларди. Тўғри-да, қачонгача беш-ўн сўм пул деб ўзини хатарга қўяди. Казо- казода пул кўп бўлади. У тумандаги энг бойвачча одамни топди. Машинаси ҳам хорижники. Унинг уйи олдидан қачон ўтиб-қайтиши ҳақида барча маълумотларни тўплади. Вақтини аниқлади. Кунларнинг бирида даладан молларига ўт ўриб қайтаётган киши бўлиб икки боғ бедани велосипедига ортиб йўлда келаётган чоғида орқасидан катта тезликда келаётган бойваччанинг машинаси олдига велосипедини буриб юборди. Қарс-қурс бўлди. Велосипед бир ёнга, ўзи бир ёнга тушди. Шофёр машинадан югуриб тушди. Не кўз билан кўрсинки, Жума қонга беланиб ётарди. Унинг жони узилган эди...
Болтабой МУҲАММАД ҚУРБОН 
 




Ўхшаш мақолалар

Миздаҳкан –  ўн икки минг  қўрғонли қалъа  ҳамон қад ростлаб турибди

Миздаҳкан – ўн икки минг қўрғонли қалъа ҳамон қад ростлаб турибди

🕔15:32, 26.03.2026 ✔71

Бугунги кунда давлатимиз томонидан сайёҳликни ривожлантиришга катта эътибор қаратилиб, бу борада муҳим шарт-шароитлар яратилмоқда. Мавжуд имкониятлардан фойдаланган ҳолда элдошларимиз юрт кезиб, дунёни томоша қилишга ошиқмоқдалар.

Батафсил
Инсонийлик –  одам ва олам  мувозанатининг олий мезони

Инсонийлик – одам ва олам мувозанатининг олий мезони

🕔16:15, 19.02.2026 ✔188

Борлиқдаги ҳар бир нарса инсон манфаатларига хизмат қилади. Инсоннинг тинч ва фаровон ҳаёт кечириши учун минглаб табиий неъматлар туҳфа этилган. Аммо уларнинг барчаси ўлчовли. Ҳар бир киши ана шу ўлчов масъулиятини ҳис қилиб яшашга бурчлидир.

Батафсил
Миянгизни  етти ойга  «яшартириш»ни хоҳлайсизми?

Миянгизни етти ойга «яшартириш»ни хоҳлайсизми?

🕔16:04, 19.02.2026 ✔156

Жисмоний ҳаракат мия учун фойдали эканини кўп бор эшитганмиз. Аммо олимлар аниқ бир саволни ўртага ташлашди: мунтазам ҳаракатда бўлган инсон миясида қандай ўзгаришлар юз беради, буни ўлчаш мумкинми?

Батафсил
Ҳаммасино кўриш

Сонларни танлаш

Пайшанба, 30-Декабр  
52 51 50 49 48 47 46
45 44 43 42 41 40 39
38 37 36 35 34 33 32
31 30 29 28 27 26 25
24 23 22 21 19 18 17
16 15 14 11 10 9 8
7 6 5 4 3 2 1

Ҳаммасини кўриш 

Кўп ўқилганлар

  • Миздаҳкан –  ўн икки минг  қўрғонли қалъа  ҳамон қад ростлаб турибди

    Миздаҳкан – ўн икки минг қўрғонли қалъа ҳамон қад ростлаб турибди

    Бугунги кунда давлатимиз томонидан сайёҳликни ривожлантиришга катта эътибор қаратилиб, бу борада муҳим шарт-шароитлар яратилмоқда. Мавжуд имкониятлардан фойдаланган ҳолда элдошларимиз юрт кезиб, дунёни томоша қилишга ошиқмоқдалар.

    ✔ 71    🕔 15:32, 26.03.2026
  • Инсонийлик –  одам ва олам  мувозанатининг олий мезони

    Инсонийлик – одам ва олам мувозанатининг олий мезони

    Борлиқдаги ҳар бир нарса инсон манфаатларига хизмат қилади. Инсоннинг тинч ва фаровон ҳаёт кечириши учун минглаб табиий неъматлар туҳфа этилган. Аммо уларнинг барчаси ўлчовли. Ҳар бир киши ана шу ўлчов масъулиятини ҳис қилиб яшашга бурчлидир.

    ✔ 188    🕔 16:15, 19.02.2026
  • Миянгизни  етти ойга  «яшартириш»ни хоҳлайсизми?

    Миянгизни етти ойга «яшартириш»ни хоҳлайсизми?

    Жисмоний ҳаракат мия учун фойдали эканини кўп бор эшитганмиз. Аммо олимлар аниқ бир саволни ўртага ташлашди: мунтазам ҳаракатда бўлган инсон миясида қандай ўзгаришлар юз беради, буни ўлчаш мумкинми?

    ✔ 156    🕔 16:04, 19.02.2026
  • Бир байт  ва икки тақдир

    Бир байт ва икки тақдир

    Алишер Навоий ва Александр Иванович. Бир-биридан асрлар, эътиқод, муҳит ва мақсад билан ажралган икки шахс.

    ✔ 134    🕔 14:57, 12.02.2026
  • Инсоннинг  жавҳари  нима?

    Инсоннинг жавҳари нима?

    Бир куни ҳовлида кир ювиб туриб билмасдан шиллиққурт устига қайноқ сув тўкиб юборибман. Шиллиққурт бир-икки тўлғониб юришга ҳаракат қилди. Ва анча олдинга силжиди ҳам. Сўнг устидаги шиллиқ пардаси ажралиб тушди ва... ҳаракатсиз қолди.

    ✔ 128    🕔 14:56, 12.02.2026
Ҳаммасини кўриш 

Фойдали манбаалар