Душанба
24-Август 2026
— Қизимнинг тинмай боши оғрийди, жуда ҳолсиз. Сўнгги пайтларда бу белгилар мутассил давом этяпти. Бу менингит касаллигиданми? Шу ҳақида маълумот берсангиз.
Ирода МИРҲАМИДОВА,
Самарқанд вилояти
— Менингит мия пардаларининг яллиғланиши билан кечадиган юқумли касаллик, — дейди пойтахтимизда жойлашган «Сервис НЕЙРО» клиникасининг олий тоифали шифокори, невропатолог Абдулбосит АНВАРДИНОВ. — Унинг оғир турлари кўпроқ болалик даврида кузатилади. Катта ёшдагиларда кўп учрамайди ва уларда касаллик бироз енгил кечади.
Хасталик келиб чиқишининг асосий сабаби эса эътиборсизликда. Бошни ювиб қуритмасдан салқин ҳавода юриш, албатта, келгусида менингитга йўл очади. Унда тана ҳарорати тўсатдан 40 даражага ошади, кучли бош оғриғи пайдо бўлади, кўнгил айниши ва қайт қилиш ҳолатлари кузатилади. Бош орқа тарафга тортилиб, олдинга эгилмайди. Ёш болаларда вақт ўтиши билан ҳушни йўқотиш, комага тушиш ёки тутқаноқ тутиши ҳам кузатилади. Касалликнинг баъзи турларида танага тошма тошади.
Бу каби ташқи омиллар кузатилганда зудлик билан шифокорга мурожаат қилиш керак. Касални уйда қолдириб даволаш мутлақо тақиқланади. Бемор ётган хона дезинфекция қилиниши ва оила аъзолари ҳам шифокор назоратидан ўтиши керак. Агар бу касалликка қўшимча тарзда бирор юқумли хасталик, масалан, грипп, қизамиқ ва шу кабилар қўшилса, жиддий тус олиши мумкин. Шу сабаб менингит ташхиси қўйилган бемор юқумли касалликлар шифохонасига олиб борилади. Бемор ўз вақтида шифохонага олиб борилса, тезда тузалиб кетади. Агар комага тушган ёки тутқаноқ тутганда келтирилса, даволаш чўзилади. Касалликдан аксарият ҳолатларда ҳеч қандай асорат қолмайди. Лекин бемор шифохонага кеч етказиб келинганида ёки касалликнинг оғир турларида баъзи асоратлар келиб чиқиши мумкин. Булар — сурункали бош оғриғи, инжиқлик ва жиззакилик, мия ички босимининг сурункали тарзда ошиб бориши, паришонхотирлик, хотиранинг заифлашиши кабилар. Касалликка йўлиқмай десангиз, қулоқ, томоқ ва бурун бўшлиғининг яллиғланиши ва йирингли касалликларнинг олдини олиш лозим.
ЖССТ маълумотлари асосида Our World in Data тузган рейтингга кўра, Ўзбекистон ортиқча вазн тарқалиши бўйича МДҲ давлатлари орасида етакчи ҳисобланади. Мамлакатда катта ёшли аҳолининг қарийб 64 фоизи ортиқча вазнга эга.
Батафсил
Иқлим инқирози энди фақат табиат билан боғлиқ муаммо эмас. У аллақачон инсон организмига кириб борди. Энг хавотирлиси, унинг таъсири танамиздаги мураккаб тизим – бош мия фаолиятида ҳам сезилмоқда. Олимлар жазирама нафақат танани ҳолдан тойдириши, балки фикрлаш, хотира, кайфият ва асаб тизимини ҳам издан чиқариши мумкинлигини таъкидламоқда.
Батафсил
Санитария-эпидемиология қўмитаси Ўзбекистонда эпидемиологик вазият барқарорлигини маълум қилди.
Батафсил
ЖССТ маълумотлари асосида Our World in Data тузган рейтингга кўра, Ўзбекистон ортиқча вазн тарқалиши бўйича МДҲ давлатлари орасида етакчи ҳисобланади. Мамлакатда катта ёшли аҳолининг қарийб 64 фоизи ортиқча вазнга эга.
Иқлим инқирози энди фақат табиат билан боғлиқ муаммо эмас. У аллақачон инсон организмига кириб борди. Энг хавотирлиси, унинг таъсири танамиздаги мураккаб тизим – бош мия фаолиятида ҳам сезилмоқда. Олимлар жазирама нафақат танани ҳолдан тойдириши, балки фикрлаш, хотира, кайфият ва асаб тизимини ҳам издан чиқариши мумкинлигини таъкидламоқда.
Санитария-эпидемиология қўмитаси Ўзбекистонда эпидемиологик вазият барқарорлигини маълум қилди.
Қуванинг чекка ва сўлим гўшаларида истиқомат қилаётган аҳоли бугун ўз ҳаётида ижобий ўзгаришларни ҳис этмоқда. Бу ўзгаришлар замирида нафақат давлат дастурлари, балки эл дардини ўз дарди деб билган, экология ва инсон саломатлигини уйғунликда кўрадиган фидойи инсонларнинг ҳам меҳнати ётибди.
Япония мактабларида овқатланиш тизими ва «Сёкуику» фалсафаси
