Шанба
17-Январ 2026
Ҳаводаги заҳарли моддаларнинг узоқ муддат таъсири мунтазам жисмоний машқлар таъсирини икки бараваргача камайтириши мумкин. Лондон Қироллик коллежи тадқиқотчилари иштирокидаги халқаро олимлар гуруҳи шундай хулосага келди. Тадқиқот натижалари BМC Medicine журналида эълон қилинди.
Тадқиқотда Буюк Британия, Тайван, Хитой, Дания ва АҚШдан 1,5 миллиондан ортиқ катта ёшли кишилар иштирок этди. Иштирокчилар ўн йилдан зиёд кузатилган, уларнинг жисмоний фаоллик даражаси ва атрофдаги ҳаво сифати баҳоланган. PM 2,5 майда заррачалар концентрациясига алоҳида эътибор қаратилган. Бу кичик ифлослантирувчи моддалар ўпкага чуқур кириб, сўнг қон оқимига ўтиш хусусиятига эга.
Таҳлиллар шуни кўрсатдики, ҳафтасига камида икки ярим соат машқ қилганларда мунтазам жисмоний машқлар барча сабабларга кўра ўлим хавфини тахминан 30 фоизга камайтирган. Бироқ одам ҳавонинг ифлосланиш даражаси юқори бўлган ҳудудларда яшаса, бу таъсир сезиларли даражада пасайган.
PM 2,5 нинг ўртача йиллик концентрацияси 25 мкг/м3 дан ошганда ҳимоя таъсири тахминан икки баравар – 12-15 фоизгача камайган.
Оғирроқ шароитларда – ифлосланиш даражаси 35 мкг/м3 дан юқори бўлганда, машғулотларнинг фойдаси янада кучлироқ пасайган. Олимларнинг таъкидлашича, дунё аҳолисининг тахминан учдан бир қисми ҳавонинг шундай ифлосланишига дучор бўлади.
Лондон Қироллик коллежи профессори Эндрю Стептоунинг айтишича, заҳарли ҳаво жисмоний машқларнинг саломатликка таъсирини сусайтириши мумкин, аммо уларнинг фойдали таъсирини бутунлай йўққа чиқармайди. Олимларнинг таъкидлашича, таҳлилга бошқа омиллар – даромад, таълим, чекиш ва сурункали касалликларнинг мавжудлиги ҳам киритилган, бу эса хулосаларнинг ишончлилигини оширади.
Сингапур Миллий университети (National University of Singapore, NUS) олимлари оддий пахта матосини ҳаводаги намлик ҳисобига электр энергияси ишлаб чиқарадиган материалга айлантиришга муваффақ бўлди. Тадқиқот университетга қарашли Дизайн ва муҳандислик коллежи олимлари томонидан олиб борилган.
Батафсил
Қашқадарё – чўл ва яйловларга энг бой ҳудудлардан бири. Иқлим ўзгаришлари тобора чуқурлашиб бораётган, биохилма-хиллик камаяётган бугунги шароитда яйловлар ҳамда чўлларни муҳофаза қилиш жуда долзарб ҳисобланади. Ўзбекистон Экологик партияси ва унинг депутатлари бунга масъул ташкилотлар ҳамда жамоатчилик эътиборини доимий қаратиб келмоқда.
Батафсил
Сингапур Миллий университети (National University of Singapore, NUS) олимлари оддий пахта матосини ҳаводаги намлик ҳисобига электр энергияси ишлаб чиқарадиган материалга айлантиришга муваффақ бўлди. Тадқиқот университетга қарашли Дизайн ва муҳандислик коллежи олимлари томонидан олиб борилган.
Навоийда яшил энергетика соҳасида янги саҳифа
Қашқадарё – чўл ва яйловларга энг бой ҳудудлардан бири. Иқлим ўзгаришлари тобора чуқурлашиб бораётган, биохилма-хиллик камаяётган бугунги шароитда яйловлар ҳамда чўлларни муҳофаза қилиш жуда долзарб ҳисобланади. Ўзбекистон Экологик партияси ва унинг депутатлари бунга масъул ташкилотлар ҳамда жамоатчилик эътиборини доимий қаратиб келмоқда.
Ҳаводаги заҳарли моддаларнинг узоқ муддат таъсири мунтазам жисмоний машқлар таъсирини икки бараваргача камайтириши мумкин. Лондон Қироллик коллежи тадқиқотчилари иштирокидаги халқаро олимлар гуруҳи шундай хулосага келди. Тадқиқот натижалари BМC Medicine журналида эълон қилинди.
Фан-техника тараққиётининг ривожланиши ва кимё саноати ишлаб чиқаришининг жадаллашуви шароитида экология ва гидроэкология муаммоси тобора кескинлашиб бормоқда. Саноат қўшимча маҳсулотларини қайта ишлаш масалалари бугунги кунда алоҳида аҳамиятга эга.
