Жума
23-Октябр 2026
Ўнлаб йиллар давомида мутахассислар инсонлар саломатлигидаги муаммоларни косметика ва идиш ювиш воситалари, ҳашаротлар ҳамда бошқа маҳсулотларда мавжуд бўлган баъзи моддаларнинг таъсири билан боғлашди.
Улар таркибидаги кимёвий моддалар фойдаланиш жараёнида микроскопик заррачаларга бўлиниши ва одам организмига ўтиши таъсирида семириш ва диабетдан тортиб, туғилиш муаммолари, хатто саратонга қадар бўлган касалликлар хавфининг ортишига сабаб қилиб кўрсатилган.
Дунё олимлари бугунги кунда авж олаётган касалликларнинг келиб чиқишига пластик уй-рўзғор буюмларидан фойдаланишнинг ортиши ҳам сабаб бўлиши мумкин, деган хулосани беришмоқда.
NYU Langone Health тадқиқотчилари томонидан олиб борилган жорий тадқиқот озиқ-овқат идишлари, тиббий асбоб-ускуналар ва бошқа пластмасса буюмларни юмшоқроқ ва мослашувчан қилиш учун ишлатиладиган di-2-etilheksil ftalat (DEHP) деб номланган фталат турига қаратилган. Шу йўналишда олиб борилган бошқа тадқиқотларда пластик буюмларнинг доимий ишлатилиши юрак томирларида ҳаддан ташқари фаол иммунитет реакциясини (яллиғланиш) келтириб чиқариши кўрсатилиб, вақт ўтиши билан бу юрак хуружи ёки инсульт хавфини орттириши тахмин қилинган.
Янги таҳлилларда эса муаллифлар DEHP таъсири 2018 йилда 55 ёшдан 64 ёшгача бўлган 356 238 кишининг ўлимига сабаб бўлган бўлиши мумкинлиги айтилмоқда.
di-2-etilheksil ftalat (DEHP) деб номланган фталат кимёвий моддалари глобал миқёсда кенг қўлланилса-да, бунинг таъсирида Яқин Шарқ, Жанубий Осиё, Шарқий Осиё ва Тинч океани минтақаларида ҳаётдан кўз юмганлар сони айнан шу сабаб ҳалок бўлганлар умумий сонининг тўртдан уч қисмига тўғри келмоқда.
Камолиддин РЎЗИМАТОВ
Ҳурматли тадбиркорлар, экспортёрлар ва қайта ишловчи корхоналар! Энди юртимизнинг табиий бойликларидан қонуний фойдаланиш, доривор ва техник ўсимликлар хомашёсини йиғиш ҳамда қайта ишлаш бизнесини ривожлантириш учун янги имконият мавжуд!
Батафсил
Янги тадқиқотлар MIND диетасига кўпроқ амал қилган одамларда мия ҳажмининг қисқариши секинроқ кечганини аниқлади. Бу ҳақда Science тадқиқот натижаларини эълон қилди.
Батафсил
Асалари – фақат асал берувчи ҳашарот эмас. У гулли ўсимликларнинг кўпайиши, мева ва уруғ ҳосил қилиши, генетик хилма-хилликнинг сақланишини таъминлайдиган асосий экологик бўғинлардан биридир.
Батафсил
Ҳурматли тадбиркорлар, экспортёрлар ва қайта ишловчи корхоналар! Энди юртимизнинг табиий бойликларидан қонуний фойдаланиш, доривор ва техник ўсимликлар хомашёсини йиғиш ҳамда қайта ишлаш бизнесини ривожлантириш учун янги имконият мавжуд!
Янги тадқиқотлар MIND диетасига кўпроқ амал қилган одамларда мия ҳажмининг қисқариши секинроқ кечганини аниқлади. Бу ҳақда Science тадқиқот натижаларини эълон қилди.
Асалари – фақат асал берувчи ҳашарот эмас. У гулли ўсимликларнинг кўпайиши, мева ва уруғ ҳосил қилиши, генетик хилма-хилликнинг сақланишини таъминлайдиган асосий экологик бўғинлардан биридир.
Шаҳар кўчаларидаги катта ва соя берадиган дарахтлар нафақат шаҳарни чиройли қилиб туради, балки улар инсон саломатлиги ва ҳатто ҳаёти учун ҳам муҳим омил бўлиши мумкин.
ЖССТ маълумотлари асосида Our World in Data тузган рейтингга кўра, Ўзбекистон ортиқча вазн тарқалиши бўйича МДҲ давлатлари орасида етакчи ҳисобланади. Мамлакатда катта ёшли аҳолининг қарийб 64 фоизи ортиқча вазнга эга.
